వేంకటేశ్వరుని దివ్వ సన్నిధిగా ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన తిరుమల కలియుగ వైకుంఠంగా విలసిల్లుతోంది. ఆహ్లాదకరమైన వాతావరణం అణువణువునా కనిపించే భక్తి పారవశ్యం తిరుమల సొంతం. శ్రీమహావిష్ణువు చివరి అవతారమైన వేంకటేశ్వరుని అవతారంతో స్వామివారు తిరుమలలో కొలువుండడం ఈ పుణ్యక్షేత్రం ప్రత్యేకం. ఏడుకొండలవాడిగా, వడ్డికాసుల వాడిగా, భక్తుల కొంగుబంగారమైన మలయప్ప స్వామిగా పలు పేర్లతో పిలవబడే తిరుమలలోని స్వామివారి ఆలయం చరిత్ర ప్రసిద్ధం.

తిరుమల ఆలయాన్ని తొండమాన్ చక్రవర్తి నిర్మించాడని చరిత్ర పేర్కొంటోంది. దక్షిణ భారతదేశాన్ని పరిపాలించిన పల్లవులు, చోళులు, విజయనగర రాజులు ఇలా అందరూ ఆ శ్రీవారి భక్తికి పాత్రులైనవారే. ఈ రాజులందరూ తమ తమ పాలనా కాలంలో స్వామి వారికి విలువైన కానుకలను సమర్పించుకోవడం ద్వారా ఆ కలియుగ దైవం పట్ల తమ భక్తిని చాటుకున్నారు. అయితే, పాతరోజులు సంగతి ఎలా ఉన్నా 19వ శతాబ్దం నుంచి తిరుమలకు కొత్త శోభ సంతరించుకోవడం ప్రారంభించింది.

అప్పటివరకు హాథీరాంజీ మఠం నీడలో ఉన్న తిరుమల ఆలయానికి 1870లో తిరుమలకు కాలిబాట స్థానంలో మెట్లు నిర్మించడం జరిగింది. అంతేకాకుండా 1933లో టీటీడీ పాలకమండలి ఏర్పడడంతో తిరుమల సుప్రసిద్ధ ఆలయంగా అభివృద్ధి చెందడం ప్రారంభించింది.

ఈ సమయంలో తిరుమలకు ఘాట్ రోడ్డు నిర్మాణం పరిశీలనలోకి వచ్చింది. ఈ ప్రతిపాదన ఓ రూపు సంతరించుకుని 1944 నాటికి తిరుమలకు ఘాట్ రోడ్డు ఏర్పడింది. దీంతో గుర్రపుబండ్లు, ఎద్దుల బండ్లు ప్రయాణించే సౌకర్యం ఏర్పడడంతో తిరుమలకు భక్తుల రద్దీ పెరిగింది. ఈ సమయంలో టీటీడీ తిరుమలకు బస్సులు సైతం ప్రారంభించడంతో భక్తుల రద్దీ తీవ్రమైంది.

భక్తుల రద్దీని దృష్టిలో పెట్టుకుని 1974లో టీటీడీ రెండో ఘాట్ రోడ్‌ను ప్రారంభించింది. ఇదేతరుణంలో 1980లో టీటీడీ తిరుమలకు ఉన్న మెట్ల మార్గాన్ని మరింత పునరుద్ధరించి పైకప్పుతో పాటు కరెంటు సౌకర్యాన్ని ఏర్పాటు చేసింది. ఇలా క్రమంగా అభివృద్ధి చెందిన తిరుమల నేడు ప్రపంచంలోనే అత్యధిక రద్దీ, అత్యధిక రాబడి కలిగిన పుణ్యక్షేత్రంగా పేరుతెచ్చుకుంది. ఇంత ప్రసిద్ధి చెందిన ఈ పుణ్యక్షేత్రాన్ని దర్శించుకునే భక్తులకు ఎలాంటి లోటు, ఇబ్బంది కలగకుండా తిరుమల పాలకమండలైన టీటీడీ అన్నిరకాల వసతి ఏర్పాట్లు చేసింది. ఉచిత దర్శనం, ఉచిత బస, ఉచిత భోజనం లాంటి వసతులతో సహా తిరుమలలో ఉచిత రవాణా సౌకర్యాలను కల్పించింది.

తిరుమలలో ఉన్న వసతి సౌకర్యాలు విదేశీయులను సైతం ఆకట్టుకుంటున్నాయంటే అతిశయోక్తి కాదేమో. తిరుమలకు విచ్చేసిన భక్తులు స్వామివారిని దర్శించుకోవడమే కాకుండా మరికొన్ని ఇతర పుణ్య క్షేత్రాలను, తీర్ధాలను దర్శించుకునే అవకాశం కూడా ఉంది. స్వామి గర్భగుడి (ఆనందనిలయం)కి సమీపంలో ఉన్న ధ్వజస్థంభం, వరదరాజస్వామి ఆలయం, వకుళమాత ఆలయం, యోగ నరసింహస్వామి ఆలయం, అన్నమయ్య భాండాగారం, వరాహా స్వామి దేవాలయం, ఆంజనేయస్వామి దేవాలయం, శ్రీవారి పాదాలు, శిలాతోరణం లాంటి వాటిని దర్శించుకోవచ్చు. అంతేకాకుండా తిరమలకు చుట్టుపక్కల ఉన్న తుంబుర తీర్థం, జాబిలి తీర్థం, చక్రతీర్థం, పాప వినాశం, ఆకాశగంగ, గోగర్భం డ్యామ్, కపిలతీర్థం లాంటి ఇతర దర్శనీయ స్థలాలను సైతం దర్శించవచ్చు.

ఈ ప్రదేశాలను దర్శించడానికి టీటీడీ అన్ని రకాల సౌకర్యాలను అందుబాటులో ఉంచింది. తిరుమలకు రవాణా సౌకర్యం ఇంతటి విశిష్టత కలిగిన తిరుమల పుణ్యక్షేత్రాన్ని దేశంలోని ఏ ప్రాతం వారైనా సరే దర్శించడానికి అనువుగా విమాన, రైలు, బస్సు మార్గాలున్నాయి. తిరుమలకు వెళ్లాలనుకునే భక్తులు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని చిత్తూరు జిల్లాలోని తిరుపతి ప్రధాన నగరం నుంచి వెళ్లాల్సి ఉంటుంది. దేశంలోని ఏ ప్రాంతం నుంచైనా రైలు ద్వారా తిరుపతి రైల్వే స్టేషన్ చేరుకుని అక్కడినుంటి నేరుగా తిరుమల చేరుకోవచ్చు. అలాగే బస్సులో వచ్చే ప్రయాణికులు సైతం తిరుపతి బస్ కేంద్రానికి చేరుకుని అక్కడినుంచి నేరుగా తిరుమల చేరుకోవచ్చు. వీటితోపాటు తిరుపతి కొద్దిదూరంలో ఉన్న రేణిగుంటలోని ఎయిర్‌పోర్ట్ నుంచి సైతం తిరుమలకు బస్సు, వాహన సౌకర్యం అందుబాటులో ఉంది.

వీటితోపాటు తిరుమలకు సంబంధించిన అన్ని విశేషాలు కలిగిన వెబ్‌సైట్ కూడా భక్తులకు అందుబాటులో ఉంది. దీని ద్వారా భక్తులు వసతి, స్వామివారి సేవలు, తిరుమల విశేషాలు లాంటి అన్ని సౌకర్యాలను ముందుగానే రిజర్వ్ చేసుకోచ్చు. దేశంలోని అన్ని ప్రధాన నగరాల్లో టీటీడీ తన కార్యాలయాలను భక్తుల సౌకర్యార్థం అందుబాటులో ఉంచింది. ఈ కేంద్రాలకు సంబంధించిన సౌకర్యాలు సైతం టీటీడీ తన వెబ్‌సైట్‌లో అందుబాటులో ఉంచింది. టీటీడీ ఎస్‌వీ భక్తి ఛానెల్ అనే శాటిలైట్ టీవీ ఛానెల్‌ను భక్తులకు అందుబాటులోకి తెచ్చింది. ఈ ఛానెల్ ద్వారా తిరుమల్లో జరిగే భక్తి కార్యక్రమాలతో పాటు తిరుమలను గూర్చిన అన్ని విశేషాలను భక్తులకు అందించనుంది.

111 COMMENTS

  1. Pretty nice post. I just stumbled upon your weblog and wished to say that I have truly enjoyed browsing your blog posts. In any case I all be subscribing to your feed and I hope you write again soon!

  2. I do not even know the way I ended up here, however
    I assumed this submit was once great. I don’t realize
    who you are but definitely you are going to a famous blogger when you
    aren’t already. Cheers!

  3. Wow, wonderful blog layout! How long have you been blogging for? you made blogging look easy. The overall look of your site is excellent, as well as the content!

  4. Wow, marvelous blog layout! How lengthy have you been running a blog for? you make running a blog look easy. The overall look of your website is fantastic, as well as the content!

  5. Very nice post. I just stumbled upon your weblog and wished to say that I ave really enjoyed browsing your blog posts. After all I all be subscribing to your rss feed and I hope you write again soon!

  6. What i don’t understood is if truth be told how you’re no longer actually much more well-preferred than you may be now.
    You are very intelligent. You know thus significantly when it comes to this subject, produced me in my view imagine it from
    numerous numerous angles. Its like men and women aren’t interested unless it is one thing to do with Lady
    gaga! Your individual stuffs outstanding. At all times deal with it up!

  7. I’m now not positive the place you’re getting your info,
    but good topic. I must spend some time studying much more or understanding more.
    Thanks for excellent information I was searching for this information for my mission.

  8. Spot on with this write-up, I truly think this website needs rather more consideration. I?ll probably be again to read rather more, thanks for that info.

  9. Wow! This could be one particular of the most beneficial blogs We have ever arrive across on this subject. Actually Wonderful. I am also a specialist in this topic so I can understand your effort.

  10. I was suggested this website by my cousin. I am not sure whether this post is written by him as no one else know such detailed about my difficulty. You are incredible! Thanks!

  11. You could definitely see your expertise in the work you write.
    The world hopes for more passionate writers like you who aren’t afraid to say how they believe.
    All the time follow your heart.

  12. Hi there would you mind letting me know which hosting company you’re
    utilizing? I’ve loaded your blog in 3 completely different browsers and I
    must say this blog loads a lot quicker then most. Can you
    suggest a good hosting provider at a honest price?
    Cheers, I appreciate it!

  13. This very blog is definitely cool and besides factual. I have picked many interesting things out of this source. I ad love to visit it every once in a while. Thanks a lot!

  14. This blog is definitely cool as well as factual. I have discovered helluva useful advices out of it. I ad love to go back every once in a while. Thanks a bunch!

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here